Ustawa o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami. Komentarz

Kompleksowy komentarz do ustawy z 9.3.2017 r. o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 241).

Ustawa ta ma na celu unormowanie zasad i trybu wymiany informacji podatkowych z innymi państwami, obowiązków instytucji finansowych w zakresie automatycznej wymiany informacji podatkowych oraz kontrolę ich wykonywania oraz obowiązków w zakresie automatycznej wymiany informacji pochodzących z informacji o jednostkach wchodzących w skład grupy podmiotów. Państwa UE, dążąc do polepszenia współpracy i wymiany informacji w celu identyfikacji działań i schematów zmierzających do ukrywania dochodów i unikania opodatkowania, przyjęły dyrektywę Rady 2011/16/UE z 15.2.2011 r. w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania i uchylającą dyrektywę 77/799/EWG (Dz.Urz. UE L z 2011 r. Nr 64, s. 1), którą komentowana ustawa implementuje.

Komentarz dotyczy m.in. zagadnień:

• wymiany informacji podatkowych na wniosek i z urzędu z państwami członkowskimi;
• automatycznej wymiany informacji o rachunkach raportowanych;
• automatycznej wymiany informacji o interpretacjach podatkowych i decyzjach w sprawach cen transferowych;
• automatycznej wymiany informacji podatkowych o jednostkach wchodzących w skład grupy podmiotów;
• automatycznej wymiany informacji o schematach podatkowych transgranicznych;
• kar pieniężnych.

Drugie wydanie publikacji uwzględnia ustawę z 23.5.2024 r. o zmianie ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2024 r. poz. 879). Wskazana nowelizacja w sposób gruntowny zmieni postanowienia ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami i stanowi transpozycję do polskiego porządku prawnego przepisów tzw. Dyrektywy DAC7, która określa obowiązki operatorów platform cyfrowych związane z raportowaniem określonych informacji o transakcjach. Nowelizacja oddziałuje zarówno na wspomnianych operatorów platform cyfrowych, jak również na sprzedawców działających w sektorze e-handlu (e-commerce).

Ustawa o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami ma szczególnie istotne znaczenie m.in. przy obsłudze międzynarodowych i transgranicznych grup kapitałowych, schematów podatkowych transgranicznych oraz podatków exit tax.

Na podstawie tej ustawy:

• informacje o rachunkach prowadzonych na rzecz nierezydentów są gromadzone przez instytucje finansowe. Raportująca instytucja finansowa dokonuje weryfikacji rachunków finansowych oraz identyfikacji rachunków objętych obowiązkiem raportowania, czyli tzw. rachunków raportowanych;
• pozyskane w tym trybie informacje mogą zostać użyte przez krajowe organy skarbowe w ramach procedur ukierunkowanych na walkę z uchylaniem się od opodatkowania, w tym w szczególności postępowań w sprawie opodatkowania przychodów, które nie znajdują pokrycia w ujawnionych źródłach lub które pochodzą ze źródeł nieujawnionych;
• duże międzynarodowe grupy kapitałowe zostały zobowiązane do udostępnienia administracji podatkowej m.in. informacji o: wielkości prowadzonej działalności (wielkości aktywów, kapitału zakładowego, liczby zatrudnionych osób), wielkości zrealizowanych przychodów, osiąganych zysków (bądź strat), zapłaconego (i należnego) podatku.

Opracowanie zostało wzbogacone o orzecznictwo oraz poglądy doktryny, istotne dla omawianych zagadnień.

Komentarz przeznaczony jest dla praktyków: adwokatów, radców prawnych, doradców finansowych, aplikantów zawodów prawniczych, a także sędziów, którzy w codziennej pracy zmagają się z przepisami komentowanej ustawy.